Afbeelding

“Je zingt met je hele lichaam, niet alleen met je keel. Ongemerkt ben je heel actief als je zingt, en dat heeft een enorm heilzaam effect. Is ook wetenschappelijk bewezen."

Emile Engel, Dirigent WMK

Agenda

Vrijdag 14 december 2018 Optreden bij Sutfene, Zutphen

Het Warnsvelds Mannenkoor geeft een kerstconcert in vestiging Lunette van Sutfene.

Bekijk de volledige agenda

Emile Engel geeft Warnsvelds Mannenkoor nieuw elan

Om te beginnen is Emile een bevlogen man, en daarin neemt hij de zangers mee. “Muziek is mijn vak, het is mijn hobby, het is mijn voeding. Ik kom na een lange dag wel eens moe op de repetitie maar als we dan twee uur lekker aan de slag zijn geweest ga ik handenwrijvend weer naar huis: wat zal ik nu nog eens gaan doen?” Die energie brengt hij met zijn gebaren, instructies, grappen, maar ook met zijn pianobegeleiding over op de tenoren, de baritons en de bassen. “Er komt natuurlijk wel kennis bij kijken, qua noten, ritme en tekstbehandeling, maar het gaat toch altijd met het gevoel: we willen samen iets moois tot stand brengen. Ik streef een bepaalde klank na, geef daar aanwijzingen voor en het geeft veel voldoening als ik merk dat dat wordt opgepikt. Door de jaren heen heb ik wel geleerd dat dat bij een mannenkoor iets anders werkt dan bij een gemengd koor. Waarom gaat een man in een mannenkoor zingen? Om lekker te zingen natuurlijk, maar ook: om eens even met mannen onder mekaar te zijn. Stoer ja, dat zit er wel in, en die stevige, zware klank van zo’n vijftig mannenstemmen. We leven in een tamelijk gefeminiseerde samenleving – niks mis mee overigens – en dan is het wel eens fijn om met mannen onder elkaar te zijn. Een beetje directer te kunnen zijn, bepaalde grappen te maken, elkaar de waarheid te zeggen en dan gewoon weer samen een pilsje te drinken. Een nadeel van een mannenkoor is wel: mannen zijn per definitie lui, behalve als er een duidelijk doel te behalen is. In een gemengd koor kennen de vrouwen hun partijen over het algemeen veel beter als ze op de repetitie komen. Maar daar staat als voordeel tegenover dat mannen veel minder moeite hebben met hiërarchie. Ik vaar bewust wel eens uit, als ik vind dat het koor weer eens even op scherp gezet moet worden, word ik even lekker fel, en dan komen er na afloop altijd mannen naar me toe die zeggen: “Emile, je had groot gelijk”. Vrouwen kunnen daar niet zo goed tegen. Die stralen uit: “Kom kom, ik zit hier op mijn vrije avond, ik wil het wel een beetje leuk hebben…”

Zingen is goed voor de gezondheid

Een belangrijke reden om te gaan zingen – Emile kan het niet genoeg benadrukken – is dat zingen gezond is. “Wat veel mensen niet weten: je zingt met je hele lichaam. Eigenlijk is zingen een hele zware tak van sport. Als je hele lichaam niet meedoet, bijvoorbeeld doordat je verkeerd staat, of je ademhaling niet goed gebruikt, heeft dat invloed op de klank die je maakt. Goed zingen is een kwestie van de juiste balans tussen inspanning en ontspanning, daar oefenen we steeds mee, ook bij het begin van de repetitie door een aantal lichaamsoefeningen te doen. Geweldig om te zien dat het hele koor daar met volle inzet aan meedoet. Zoals hoogleraar Eric Scherder ook zegt: naarmate je ouder wordt is in beweging blijven enorm belangrijk om allerlei ouderdomsverschijnselen te vertragen en bijvoorbeeld dementie te bestrijden. Bij zingen intensiveer je je ademhaling, en daardoor hou je je hersenen actief. Natuurlijk kun je ook naar de sportschool gaan, maar het mooie van muziek vind ik dat je het fysieke met het geestelijke combineert. Samen werken aan de schoonheid van de klank tilt je uit boven het alledaagse niveau, raakt je niet alleen uiterlijk maar ook innerlijk. Het mooie van muziek is het zoeken naar datgene wat er achter de noot zit. Wat had de componist in zijn hoofd, wat wilde hij laten klinken? Daar kun je eindeloos mee bezig zijn, want het is nooit af: muziek is altijd werk in uitvoering.”

‘Zwarte pakken onder tl-balken’ is achterhaald beeld

Dat de jongere generatie voor klassieke muziek en het zingen in een mannenkoor verloren zou zijn, daar is Emile het helemaal niet mee eens. “De klassieke muziek heeft een verkeerd imago omdat ze te lang is blijven steken in de exclusieve aandacht voor de kwaliteit van de muziek en van de uitvoering. Gelukkig merk ik dat daar de laatste jaren verandering in komt en dat is ook nodig. De maatschappij functioneert nu heel anders dan 20 of 50 jaar geleden. Kijk bijvoorbeeld naar de winkels van nu: het visuele aspect is veel belangrijker geworden. Hoe presenteer je je koopwaar? Daarbij wordt echt aan alles gedacht. De popmuziek is daarin veel beter meegegaan, daar wordt gewerkt met screens, met uitgekiende belichting, het theatrale aspect komt er veel beter tot zijn recht. In de klassieke muziek zitten we bij wijze van spreken nog steeds in onze zwarte pakken onder de tl-balken. Terwijl we in de kern toch echt met precies hetzelfde bezig zijn: je wordt geraakt door de klank die je maakt, en je wilt je publiek daarmee raken. Muziek gaat altijd over dezelfde dingen: liefde, leed, vreugde en verdriet, succes en mislukking, gewoon de algemeen menselijke zaken. Wat dat betreft is er geen verschil tussen klassieke muziek en popmuziek.” Emile kan het zeggen, want hij kent beide werelden. “Ik kan ook erg genieten van popmuziek. Ik keek een keer naar Pinkpop en daar stond iemand erg vals te zingen. En toch stonden daar 60.000 mensen op die muziek te headbangen. Je kunt fanatiek bezig zijn met de zuiverheid van de klank, maar de mensen komen toch vooral voor de energie die je uitstraalt. Dat moeten we ons in de koorwereld goed beseffen, en dan krijg je echt de jongere generatie ook wel mee. Niet dat we nou flink vals moeten gaan zingen hoor, daar zal ik wel voor waken…”

Brug tussen pop en klassiek

Al jaren lang is Emile betrokken bij het jaarlijkse popfestival in Zieuwent, waar hij ‘Paaspop Klassiek’ voor zijn rekening neemt. Ook daar lukt het goed de brug te slaan. “Toen ik daar voor het eerst de Mattheus Passion ging uitvoeren, krabden de vrijwilligers zich wel achter de oren, want dat waren allemaal echte popjongens. Toen heb ik de opening van de Mattheus Passion laten horen: luister eens naar die bassen in het begin, toe-doem, toe-doem, dat is het kloppend hart. En zo liet ik ze meer dingen horen, waardoor ze met andere oren gingen luisteren. Niet dat ze het allemaal mooi gingen vinden, maar er ontstond wel een verbinding met hun eigen wereld. En zo werkt dat ook met het mannenkoor. Daarom hebben we nu bij het Warnsvelds Mannenkoor de mogelijkheid van het ‘projectlidmaatschap’ ingevoerd: mannen kunnen als projectlid meedoen aan de voorbereiding van een bepaald concert. Het meedoen aan zo’n uitvoering is echt een bijzondere ervaring. En wie weet vinden ze het wel zo leuk dat ze daarna ’gewoon lid’ worden.” (Op dit moment zijn er geen projecten. Als er projecten zijn komt informatie daarover op de Home pagina).

Terug